مارجین و مارجین کال چیست؟ مارجین لول، مارجین آزاد و راه جلوگیری از کال شدن

مارجین (Margin) مبلغی از موجودی حساب است که بروکر هنگام باز کردن معامله اهرمی به‌عنوان وثیقه نگه می‌دارد. مارجین کال (Margin Call) هشداری است که وقتی ضرر معاملات باز آن‌قدر زیاد شود که موجودی شناور حساب به حد مشخصی از مارجین درگیر برسد، صادر می‌شود. اگر ضرر ادامه پیدا کند، حساب به سطح استاپ اوت (Stop Out) می‌رسد و بروکر معاملات زیان‌ده را به‌صورت خودکار می‌بندد.

آموزش ویدیویی همین موضوع: اگر آموزش تصویری را ترجیح می‌دهید، جلسه 3 دوره رایگان آموزش فارکس و ترید: بالانس، اکوئیتی، مارجین و پلتفرم‌های معاملاتی را ببینید.

در این مقاله پنج عدد مهم پنل حساب در متاتریدر را با مثال توضیح می‌دهیم، نشان می‌دهیم مارجین لول چطور محاسبه می‌شود، مارجین کال و استاپ اوت دقیقاً چه زمانی اتفاق می‌افتند و چطور از کال شدن حساب جلوگیری کنیم.

پیشنهاد ما به کسی که تازه شروع کرده این است که آموزش ترید را با یک برنامه مشخص جلو ببرد؛ دوره رایگان صفر تا صد فارکس موسوی آکادمی برای همین ساخته شده است.

مارجین در فارکس چیست؟

وقتی با لوریج معامله می‌کنید، لازم نیست کل ارزش معامله را بپردازید. بروکر فقط بخشی از آن را به‌عنوان وثیقه از حساب شما بلوکه می‌کند. این مبلغ «مارجین موردنیاز» است و با بسته شدن معامله دوباره آزاد می‌شود. مارجین هزینه نیست؛ فقط پولی است که تا زمان باز بودن معامله قابل استفاده نیست.

مارجین موردنیاز = (حجم به لات × اندازه قرارداد × قیمت) ÷ لوریج

مثال: نیم لات (0.5) EUR/USD با قیمت 1.10 و لوریج 1:100 → (0.5 × 100,000 × 1.10) ÷ 100 = 550 دلار

5 عدد مهم حساب: بالانس، اکوئیتی، مارجین، مارجین آزاد و مارجین لول

1. بالانس (Balance): موجودی حساب بدون در نظر گرفتن سود و ضرر معاملات باز. فقط با بستن معامله یا واریز و برداشت تغییر می‌کند.
2. اکوئیتی (Equity): بالانس به‌علاوه یا منهای سود و ضرر شناور معاملات باز. ارزش لحظه‌ای واقعی حساب شماست.
3. مارجین (Margin): مجموع مارجین درگیر همه معاملات باز.
4. مارجین آزاد (Free Margin): اکوئیتی منهای مارجین درگیر؛ پولی که برای باز کردن معامله جدید یا تحمل ضرر بیشتر در دسترس است.
5. مارجین لول (Margin Level): (اکوئیتی ÷ مارجین درگیر) × 100. مهم‌ترین عدد برای سنجش فاصله تا مارجین کال.

مارجین کال چیست و چه زمانی اتفاق می‌افتد؟

هر بروکر دو سطح مارجین لول تعریف می‌کند:

• سطح مارجین کال: مثلاً 100%. در این سطح هشدار دریافت می‌کنید و معمولاً امکان باز کردن معامله جدید ندارید.
• سطح استاپ اوت: مثلاً 50% (در برخی بروکرها 20% یا حتی کمتر). در این سطح سیستم بروکر معاملات را، معمولاً از پرضررترین، به‌صورت خودکار می‌بندد تا مارجین لول به بالای این سطح برگردد.

مثال عددی کامل مارجین کال

حساب 1000 دلاری دارید و 0.5 لات EUR/USD با لوریج 1:100 می‌خرید. مارجین درگیر 550 دلار و ارزش هر پیپ 5 دلار است. سطح مارجین کال بروکر 100% و استاپ اوت 50% است.

در این مثال معامله‌گر با یک حرکت 145 پیپی، که برای یورو دلار در چند روز کاملاً عادی است، 72.5% حساب را از دست داده است. مشکل اصلی، حجم بیش از حد نسبت به موجودی و نبودن حد ضرر بود؛ با حد ضرر 40 پیپی ضرر فقط 200 دلار می‌شد و با حجم 0.1 لات همان 40 پیپ فقط 40 دلار (4% حساب) ضرر داشت.

7 راه جلوگیری از مارجین کال

1. همیشه حد ضرر بگذارید: حد ضرر باید قبل از رسیدن به مارجین کال معامله را ببندد.
2. حجم را بر اساس ریسک تعیین کنید: ریسک هر معامله را 1 تا 2 درصد حساب نگه دارید و حجم را با ماشین‌حساب مدیریت ریسک حساب کنید.
3. به معامله زیان‌ده اضافه نکنید: میانگین‌گیری در جهت ضرر (Averaging Down) سریع‌ترین مسیر به استاپ اوت است.
4. معاملات همبسته را جمع ببینید: خرید هم‌زمان EUR/USD و GBP/USD عملاً ریسک دلار را دو برابر می‌کند.
5. مراقب اخبار و گپ آخر هفته باشید: در زمان اخبار مهم اسپرد باز می‌شود و قیمت ممکن است از روی حد ضرر بپرد.
6. مارجین لول را بالا نگه دارید: بسیاری از معامله‌گران محتاط، مارجین لول را همیشه بسیار بالاتر از سطح مارجین کال نگه می‌دارند.
7. شرایط بروکر را بخوانید: سطح دقیق مارجین کال، استاپ اوت و وجود حمایت از موجودی منفی (Negative Balance Protection) را بدانید.

مارجین کال در ارز دیجیتال و معاملات تعهدی

مفهوم مارجین کال در معاملات فیوچرز و تعهدی ارز دیجیتال هم وجود دارد و در آنجا معمولاً «لیکوئید شدن» (Liquidation) نامیده می‌شود. منطق یکسان است: وقتی ضرر به حد وثیقه نزدیک شود، پوزیشن به‌صورت خودکار بسته می‌شود.

جمع‌بندی

مارجین وثیقه معاملات اهرمی است و مارجین لول نشان می‌دهد حساب شما چقدر با مارجین کال و استاپ اوت فاصله دارد. مارجین کال نتیجه ترکیب حجم بیش از حد، نبودن حد ضرر و ادامه دادن معامله زیان‌ده است. با حجم‌گیری بر اساس درصد ریسک و حد ضرر مشخص، تقریباً هیچ‌وقت به مارجین کال نمی‌رسید. برای قدم بعدی، مقاله مدیریت سرمایه در ترید را بخوانید.

هشدار ریسک: معاملات اهرمی با ریسک بالای از دست دادن سرمایه همراه است. سطح مارجین کال و استاپ اوت در هر بروکر متفاوت است و اعداد این مقاله فقط مثال هستند.