الگوی سر و شانه چیست؟ سر و شانه سقف و معکوس + محاسبه هدف قیمتی
پاسخ کوتاه
الگوی سر و شانه یک الگوی برگشتی کلاسیک است که در انتهای روند صعودی از سه قله تشکیل میشود: شانه چپ، سر بلندتر و شانه راست پایینتر. خط گردن کفهای بین قلهها را وصل میکند و الگو فقط با بسته شدن قیمت زیر آن تأیید میشود. هدف قیمتی حداقلی برابر ارتفاع سر تا خط گردن است که از نقطه شکست به سمت پایین اندازهگیری میشود و حد ضرر محافظهکارانه بالای شانه راست است. سر و شانه معکوس نسخه وارونه این الگو در انتهای روند نزولی و نشانه احتمالی برگشت صعودی است.
الگوی سر و شانه (Head and Shoulders) یکی از شناختهشدهترین الگوهای برگشتی در تحلیل تکنیکال است که معمولاً در انتهای یک روند صعودی شکل میگیرد و از سه قله تشکیل شده است: یک قله میانی بلندتر (سر) و دو قله پایینتر در دو طرف آن (شانهها). خطی که کفهای بین این قلهها را به هم وصل میکند «خط گردن» نام دارد و شکست آن، الگو را تأیید میکند. نسخه وارونه این الگو، یعنی سر و شانه معکوس، در انتهای روند نزولی شکل میگیرد و نشانه احتمالی برگشت صعودی است.
در این مقاله توضیح میدهیم الگوی سر و شانه چیست، چطور شناسایی میشود، هدف قیمتی آن چطور محاسبه میشود، حد ضرر منطقی کجاست و سر و شانه معکوس چه تفاوتی با سقف دارد.
اگر میخواهید آموزش رایگان ترید را منظم و از صفر شروع کنید، دوره رایگان صفر تا صد فارکس موسوی آکادمی را ببینید؛ این مقاله یکی از مباحث همان مسیر است.
اجزای الگوی سر و شانه

- شانه چپ: قلهای در ادامه روند صعودی و سپس اصلاح.
- سر: قله بالاتر از شانه چپ؛ آخرین تلاش خریداران.
- شانه راست: قلهای پایینتر از سر، تقریباً همسطح شانه چپ؛ نشانه ضعف خریداران. از نگاه پرایس اکشن، شانه راست اولین سقف پایینتر (Lower High) است.
- خط گردن: خطی که دو کف بین شانهها و سر را وصل میکند؛ میتواند افقی یا کمی مورب باشد.
تأیید الگو
تا زمانی که خط گردن شکسته نشده، الگو فقط «احتمالی» است و بسیاری از سر و شانههای نیمهکاره هرگز کامل نمیشوند. تأیید معتبر:
- بسته شدن بدنه کندل زیر خط گردن (در سر و شانه سقف).
- افزایش حجم یا اندازه کندلها هنگام شکست.
- پولبک احتمالی به خط گردن و رد شدن از آن؛ ورود محتاطانهتر در همین پولبک است.
آموزش رایگان موسوی آکادمی: اگر میخواهید الگوهای برگشتی و ساختار بازار را اصولی، قدمبهقدم و روی چارت واقعی یاد بگیرید، دو دوره ما کاملاً رایگان هستند: دوره جامع صفر تا صد فارکس برای شروع از پایه و دوره تخصصی اسمارت مانی برای سطح پیشرفته. بدون هیچ هزینهای و از طریق کانال تلگرام موسوی آکادمی.
دوره رایگان صفر تا صد فارکس دوره رایگان اسمارت مانیمحاسبه هدف قیمتی
هدف = فاصله نوک سر تا خط گردن، از نقطه شکست به سمت پایین
مثال: اگر سر در 2400 و خط گردن در 2360 باشد، ارتفاع 40 دلار است و هدف حداقلی پس از شکست، 2320 است. این هدف «حداقل حرکت مورد انتظار» در تحلیل کلاسیک است، نه تضمین.
حد ضرر منطقی
- محافظهکارانه: بالای شانه راست.
- تهاجمیتر: کمی بالای خط گردن پس از ورود در پولبک؛ احتمال فعال شدن بیشتر است.
حجم را بر اساس فاصله حد ضرر با ماشینحساب ریسک حساب کنید.
الگوی سر و شانه معکوس

سر و شانه معکوس دقیقاً وارونه الگوی سقف است: سه کف که کف میانی (سر) پایینتر است. شکست خط گردن به سمت بالا الگو را تأیید میکند و هدف، ارتفاع سر تا خط گردن به سمت بالاست. از نظر ساختار، شانه راست اولین کف بالاتر پس از روند نزولی است.
نکات مهم و اشتباههای رایج
- زمینه مهم است: سر و شانه سقف باید بعد از یک روند صعودی واقعی شکل بگیرد؛ الگوی وسط رنج ارزش کمی دارد.
- قبل از شکست خط گردن وارد نشوید، مگر اینکه دلیل جداگانهای داشته باشید.
- شکست جعلی: گاهی قیمت خط گردن را میشکند و سریع برمیگردد؛ این در سبک اسمارت مانی شکار نقدینگی تفسیر میشود.
- تقارن کامل لازم نیست، اما شانههای بسیار نامتقارن اعتبار را کم میکنند.
سایر الگوهای برگشتی کلاسیک را در مقاله سقف و کف دوقلو ببینید.
سیستم چندالگویی برای هر فاز بازار
الگوهای برگشتی فقط در فاز مشخصی از بازار جواب میدهند. دوره فوقتخصصی MTS یاد میدهد اول فاز بازار را تشخیص دهید و ستاپ مخصوص همان فاز را اجرا کنید.
دوره فوقتخصصی MTSجمعبندی
الگوی سر و شانه از شانه چپ، سر، شانه راست و خط گردن تشکیل میشود و با شکست خط گردن تأیید میشود. هدف قیمتی حداقلی برابر ارتفاع سر تا خط گردن است و حد ضرر منطقی بالای شانه راست قرار دارد. سر و شانه معکوس همین الگو در کف روند نزولی است. این الگو فقط در زمینه درست و همراه با مدیریت ریسک ارزش معاملاتی دارد.
هشدار ریسک: هیچ الگوی نموداری همیشه کامل نمیشود یا به هدف نمیرسد. معامله در بازارهای مالی با ریسک از دست دادن سرمایه همراه است.
یادگیری را رایگان ادامه بده
سؤالات متداول
الگوی سر و شانه چیست؟
الگوی سر و شانه یک الگوی برگشتی است که در انتهای روند صعودی از سه قله تشکیل میشود: شانه چپ، سر بلندتر و شانه راست پایینتر، به همراه خط گردنی که کفهای بین آنها را وصل میکند.
الگوی سر و شانه چه زمانی تأیید میشود؟
الگو با بسته شدن بدنه کندل آنطرف خط گردن تأیید میشود. پیش از آن، الگو فقط احتمالی است و ممکن است هرگز کامل نشود.
هدف قیمتی الگوی سر و شانه چطور محاسبه میشود؟
فاصله نوک سر تا خط گردن را اندازه بگیرید و همان مقدار را از نقطه شکست خط گردن در جهت شکست اندازهگیری کنید؛ این حداقل حرکت مورد انتظار است.
سر و شانه معکوس چیست؟
سر و شانه معکوس نسخه وارونه الگو است که در انتهای روند نزولی از سه کف تشکیل میشود و با شکست خط گردن به سمت بالا، نشانه احتمالی برگشت صعودی است.
حد ضرر در الگوی سر و شانه کجاست؟
حد ضرر محافظهکارانه بالای شانه راست (در الگوی سقف) و حد ضرر تهاجمیتر کمی بالای خط گردن پس از ورود در پولبک قرار میگیرد.